حج و اعمال عبادی و سیاسی آن، از مهمترین نمودهای ابعاد اجتماعی-سیاسی اسلام است. حج علاوه بر کارکرد عبادی کارکردهای دیگری از جمله رفع تبعیضهای نژادی، طبقاتی، قومی، مذهبی و جغرافیایی دارد که شاید کمتر مورد توجه محققان و پژوهشگران قرار گرفته باشد. با توجه به اینکه جهان اسلام در شرایط کنونی از اختلافات و درگیریهای فرقهای، مذهبی، قومی، طبقاتی و نژادی بسیاری رنج میبرد بنابراین در این پژوهش با روش توصیفی-تحلیلی و بهرهگیری از منابع کتابخانهای و اسنادی، به بررسی کارکرد حج در رفع تبعیضهای نژادی، طبقاتی و جغرافیایی پرداخته شده است. پژوهش حاضر این سؤال را مطرح میکند که حج چگونه در رفع تبعیضهای نژادی، طبقاتی و جغرافیایی مؤثر است؟ نتایج پژوهش نشان میدهد که مواردی همانند احترام به همنوع، لغو امتیازات، افزایش تعاون و امدادرسانی، بهبود گردشگری مذهبی، تبیین جایگاه انسان، ارتقای دیپلماسی اسلامی، کاهش تضادها و تبعیضها، افزایش همبستگی اجتماعی و افزایش تبادلات علمی، مذهبی و اقتصادی، از جمله مهمترین کارکردهای حج هستند.